
APELDOORN – De 3 iconische zendmasten van RTL in Luxemburg verdwijnen dan toch op vrijdag 6 november 2026. Om 15:00 zullen de 290 meter hoge torens door het gebruik van springstoffen omver geworpen worden. Ontzettend jammer dat deze bijzondere masten verdwijnen. Zeker in deze tijden van onzekerheid en de behoefte aan de mogelijkheid voor crisiscommunicatie op grote schaal… De drie RTL zendmasten dateren uit 1972 en zonden uit op de frequentie 234 kHz en waren gericht op Parijs met een zendvermogen tot 2.000 kW. Op 2 januari 2023 werd de zender uitgeschakeld; Op 6 november 2026 worden de masten opgeblazen, waarmee een bijzonder hoofdstuk uit de Europese radiohistorie verdwijnt.
De drie reuzen van Beidweiler: het verhaal van de 290 meter hoge RTL-zendmasten
Meer dan een halve eeuw bepaalden drie enorme rood-witte zendmasten het landschap van Luxemburg. Voor radioluisteraars in Frankrijk waren ze vrijwel onzichtbaar, maar tegelijkertijd onmisbaar. Vanuit het rustige dorpje Beidweiler straalde RTL Radio decennialang haar programma uit naar miljoenen luisteraars. De drie masten van elk 290 meter hoog groeiden uit tot een technisch monument van Europese betekenis en behoorden jarenlang tot de krachtigste radiozendinstallaties ter wereld. Toen Radio Luxembourg en RTL na de Tweede Wereldoorlog uitgroeiden tot een van de belangrijkste commerciële omroepen van Europa, werd de bestaande zendlocatie in Junglinster geleidelijk te klein en technisch verouderd. Daarom begon men in 1971 met de bouw van een volledig nieuwe langegolfzender nabij Beidweiler in het Groothertogdom Luxemburg. Op 12 oktober 1972 werd het nieuwe zendstation officieel in gebruik genomen. De zendinstallatie was specifiek ontworpen voor uitzendingen op de langegolffrequentie 234 kHz. Dat frequentiegebied heeft bijzondere eigenschappen: signalen kunnen zich over honderden kilometers verspreiden en volgen deels de kromming van de aarde. Hierdoor kon één zender een enorm gebied bedienen. Vanuit Luxemburg bereikte RTL probleemloos grote delen van Frankrijk, België, Duitsland, Zwitserland en zelfs delen van het Verenigd Koninkrijk.

Waarom drie masten?
Veel luisteraars gingen ervan uit dat één hoge mast voldoende zou zijn geweest. Toch koos men bewust voor drie identieke masten van 290 meter hoog. Samen vormden zij een richtantenne waarmee het radiosignaal vooral richting Parijs en Noord-Frankrijk werd gestuurd. Hierdoor ging minder energie verloren naar andere richtingen en werd een sterkere ontvangst in het doelgebied gerealiseerd. De masten waren stalen tuidradenmasten. Ze stonden niet zelfstandig overeind maar werden op hun plaats gehouden door tientallen tuikabels. Aan de constructies waren zogenaamde kooiantennes bevestigd, een ontwerp dat efficiënt werkte voor langegolfuitzendingen. Met hun hoogte van 290 meter behoorden ze tot de hoogste bouwwerken van Luxemburg. Ter vergelijking: de Eiffeltoren is 330 meter hoog. De RTL-masten waren dus slechts enkele tientallen meters lager.
Een van de krachtigste radiozenders ter wereld
Bij de ingebruikname in 1972 werkte de zender met een vermogen van ongeveer 1.400 kW. Slechts twee jaar later werd dit verhoogd naar maar liefst 2.000 kW. Daarmee werd Beidweiler een van de sterkste langegolfzenders ter wereld. Ter vergelijking: een gemiddelde FM-zender werkt vaak met enkele tientallen kilowatts. De zendinstallatie in Beidweiler gebruikte een vermogen dat honderden keren hoger lag. Dat enorme vermogen had een duidelijk doel. RTL wilde in heel Frankrijk een betrouwbare ontvangst bieden. Vooral automobilisten, vrachtwagenchauffeurs en bewoners van landelijke gebieden vertrouwden jarenlang op de langegolfuitzendingen van RTL. Generaties Fransen groeiden op met de bekende aankondiging: “Ici RTL…”
Hoewel de programma’s in Parijs werden gemaakt, kwam het daadwerkelijke radiosignaal uit Luxemburg. Daardoor kreeg RTL een unieke positie binnen het Europese medialandschap. De zender viel buiten bepaalde Franse beperkingen voor commerciële radio en kon toch het volledige Franse publiek bereiken. De masten van Beidweiler waren daardoor veel meer dan techniek. Ze waren een essentieel onderdeel van de identiteit van RTL en van de Europese radiohistorie. In de jaren negentig werd de zendinstallatie vernieuwd met nieuwe Thomson-zenders. In 2011 volgde opnieuw een modernisering toen een volledig transistorgebaseerde Transradio-zender werd geplaatst. Deze installatie werkte efficiënter en was bovendien voorbereid op DRM (Digital Radio Mondiale), een digitale variant van langegolfuitzendingen. Toch veranderde ondertussen het luistergedrag drastisch. FM-radio, DAB+, internetstreams en smartphone-apps namen de rol van langegolf langzaam over.

Het einde van een tijdperk
In oktober 2022 maakte RTL bekend dat de uitzendingen via 234 kHz zouden worden beëindigd. Redenen waren de hoge energiekosten en de wens om het elektriciteitsverbruik aanzienlijk te verminderen. Volgens RTL leverde uitschakeling van de installatie een besparing op van meer dan 6.000 MWh per jaar. In de nacht van 2 januari 2023, omstreeks 01.00 uur, werd de zender definitief uitgeschakeld. Daarmee kwam een einde aan ruim vijftig jaar uitzendingen vanuit Beidweiler. Voor veel radio-amateurs en liefhebbers van langegolf was dit een emotioneel moment. Een van de laatste grote Europese langegolfstemmen, Specifiek die van Georges Lang in dit geval, verdween uit de ether.
Nog even blijven staan
Na het uitschakelen van de zender bleven de masten nog bijna vier jaar overeind staan. Ze herinnerden aan een tijd waarin enorme zendvermogens noodzakelijk waren om een continentaal publiek te bereiken. In oktober 2026 werd bekendgemaakt dat de drie masten op 6 november 2026 gecontroleerd zouden worden opgeblazen. Daarmee verdwijnt opnieuw een iconisch stuk Europese radio-infrastructuur uit het landschap. De masten van Beidweiler waren meer dan staal, kabels en zenders. Ze symboliseerden een tijd waarin radio letterlijk landsgrenzen overstak. Vanuit een klein land in het hart van Europa bereikte RTL dagelijks miljoenen luisteraars. Vele decennia lang vormden de drie 290 meter hoge reuzen een baken van grensoverschrijdende omroeptechniek. Wanneer de masten verdwijnen, blijft hun betekenis bestaan. Ze waren het fysieke bewijs van een tijdperk waarin één zender, één frequentie en drie gigantische masten voldoende waren om een groot deel van West-Europa te verbinden. Zie hieronder een fotoslider van alle foto’s uit de periode 2024 – 2026.
Kader: Beidweiler in cijfers
- Locatie: Beidweiler (Junglinster), Luxemburg
- In gebruik: 12 oktober 1972
- Aantal masten: 3
- Hoogte per mast: 290 meter
- Frequentie: 234 kHz langegolf
- Maximaal zendvermogen: 2.000 kW
- Laatste uitzending: 2 januari 2023, 01.00 uur
- Geplande sloop: 6 november 2026; 15:00
Update: Op 23 maart 2026 schreef ik een uitgebreid verhaal over Radio Luxembourg: APELDOORN – Een mooi verhaal over Radio Luxembourg in het verleden. Trots dat ik deze bijdrage afgelopen weekend heb mogen produceren in Luxemburg-stad, Junglinster en Beidweiler over de expositie “Ghosts of the Villa” voor de internationale bezoekers van Red Tech News.
Update: Op 6 november om 15:00 zijn de 3 grote zendmasten omver geworpen door gebruik van springstoffen. RTL berichtte uitgebreid in Luxemburg en bood ook een livestream aan. Aan het begin van de dag werd de aankondiging en uitleg gedaan. Later op de dag een samenvatting.
Dit was het moment van het einde van de zendmasten bij RTL.


Geef een reactie